Enkele keren per week tref ik iemand tegenover mij die aangeeft dat ‘de seks niet lukt’ of net wat anders geformuleerd ‘dat het niet goed gaat’. Deze opmerking is het begin van een gesprek over de vragen wat moet er dan lukken en wat is seks? Antwoorden die ik na jaren werken als seksuoloog wel kan invullen, maar toch altijd weer inzichten oplevert als de vragen teruggekoppeld worden aan de steller ervan.
Als seks iets is wat moet lukken dan is er ook een grote kans dat het kan mislukken. Verwachtingen hoe het zou moeten gaan, zorgen voor het gevoel een prestatie te moeten leveren, je best te moeten doen en laat dat nou net de grote veroorzaker zijn van ‘het niet lukken’. De angst voor een mislukking zorgt vaak voor een drempel om te komen tot vrijen. Seks komt dan al snel in het rijtje terecht van alles wat moet, moet lukken of goed moet gaan. Voor de meesten van ons is dat niet het juiste uitgangspunt om ergens plezier aan te beleven en ontspanning uit te halen. Een gesprek hierover gaat dan ook vaak gepaard met veel gezucht en wanhopige vermoeide blikken.
Voor iedereen betekent ‘het goed moeten doen in het vrijen’ iets anders. Het gaat over het moeten hebben en houden van een harde erectie. Er moet zin zijn om te vrijen en inderdaad leeft er nog steeds de overtuiging dat seks spontaan moet zijn. Niet zelden zorgt dit moeten voor een hoge drempel om überhaupt nog met seks bezig te willen zijn. We moeten al zoveel en dan moet seks ook nog. Het is makkelijker en meer ontspannen om even niets te moeten. Wat vaak neerkomt op, na gedane zaken, neerploffen op de bank met Netflix. Of jezelf verliezen in de filmpjes op Instagram. Even niets na een dag van moeten.
Maar dat even niets wordt vaak langer even niets, uiteindelijk helemaal niets meer en niet uitzonderlijk tot het ontstaan van vaste gedragspatronen binnen een relatie. Het grote vermijden is begonnen tot het steeds vaker ontbreekt aan de voorwaarden om nog met elkaar te willen vrijen. Geen oprechte aandacht voor elkaar, geen interesse meer in elkaar en nauwelijks bewust tijd samen. Vanuit je eigen ingesleten patroon is het samen vrijen mijlen ver weg.
Als seks niet hoeft te lukken en er niets mis kan gaan, dan kan er ook niets mislukken. En daar zit een grote verandering. Als vrijen een samen spelen wordt dan is er ruimte voor plezier, genieten, lachen en ontspannen. Zonder doel, zonder goed of fout, maar vanuit verbinding aandacht en tijd aan elkaar besteden. Communiceren over waar je op welk moment zin in hebt. Het is niets meer en niets minder. Het enige wat er nodig is, zijn voorwaarden om tot samenspel te komen. Bewust tijd aan elkaar besteden, patronen gaan doorbreken door een keer de telefoon weg te leggen of de televisie uit te laten. Contact met elkaar maken door elkaar aan te kijken, elkaar vaker aan te raken, een echt gesprek met elkaar voeren die niet over de kinderen of de planning gaat. Het moeite doen jezelf te verzorgen.
En oh ja nog het antwoord op de vraag wat is seks? Tja daar is helaas nog steeds voor velen het enige antwoord neuken, gemeenschap, penetratie, de daad, coïtus of het. En als dat nu eens niet meer moet, dat het spel samen op zoveel manieren vorm kan krijgen dan ontstaat er een wereld aan mogelijkheden te vrijen. Een manier om juist te ontkomen aan de druk van de dag en iets wat je energie geeft. Seks niet als een punt op je ‘to do lijstje’, maar iets dat helpt alles wat er moet gebeuren aan te kunnen. Zo is seks volgens mij bedoelt. Niet als, het in deze column 21 keer gebruikte, moeten.
Als seks een moetje is
